Klasycyzm
Pojęcie klasycyzm pochodzi od łac. *classicus *- wzorcowy, pierwszorzędny, doskonały. Jako pierwszy wprowadził je Horacy. To naśladowanie sztuki klasycznej, która została uznana za doskonałą w epokach następnych. Cechy sztuki klasycznej:
-
harmonia,
-
piękno,
-
spokój,
-
symetria,
-
umiar.
Z upływem czasu miano klasycyzmu zaskarbiły sobie także nowe prądy artystyczne epok późniejszych, która nawiązywały do wzorców antycznych.
Nawiązania w literaturze do starożytności
-
Boska komedia - Dante Alighieri
-
Ulisses - J. Joyce
-
Oprawa posłów greckich, Pieśni - J. Kochanowski
-
Elegia o sobie samym do potomności - K. Janicki
-
Monachomachia - I. Krasicki
-
Oda do miłości, Konrad Wallenrod, Dziady cz. III, Pan Tadeusz - A. Mickiewicz
-
Fortepian Szopena, Coś ty Atenom zrobił Sokratesie - C.K. Norwid
-
Quo vadis - H. Sienkiewicz
-
Faraon, Lalka - B. Prus
-
Ludzie bezdomni - S. Żeromski
-
Akropolis, Achilles, Powrót Odysa, Noc listopadowa - S. Wyspiański
-
Prometeusz - K. Przerwa - Tetmajer
-
Chłopi - S. Reymont
-
Prometeusz, Odys, Przedśpiew - L. Staff
-
Sokrates tańczący - J. Tuwim
-
Nitka Ariadny, Nike - M. Pawlikowska - Jasnorzewska
-
Stary Prometeusz, O Troi, Do Marka Aurelego, Do Apollina, Dedal i Ikar, Apollo i Marsjasz, Powrót Prokonsula,Dlaczego klasycy? - Z. Herbert
-
Na murach Troi - S. Dobrowolski
-
Mitologia, Dysk olimpijski, Rzym czarodziejski, Przygody Odyseusza, Eros na Olimpie - J. Parandowski
-
Laur olimpijski - K. Wierzyński
-
Wciąż o Ikarach głoszą, Nike - E. Bryll
-
Nike - W. Baraniewski
-
Ikar - S. Grochowiak
-
Heraklit, Antygona - Cz. Miłosz
-
Godzina Antygony - A. Swiniarski
-
W rzece Heraklita - W. Szymborska
-
Prawa i obowiązki - T. Różewicz
Nawiązani w malarstwie do starożytności
-
Sandro Botticelli - Narodziny Wenus
-
Bachus - Caravaggio
-
Trzy gracje, Prometeusz, Sąd Parysa - Rubens
-
Zwycięstwo Aleksandra Wielkiego - Albrecht Altdorfer
-
Upadek Ikara - Pieter Bruegel
-
Orfeusz i Eurydyka - Frederic Leighton
-
Diana w kąpieli - Francois Boucher
-
Tycjan - Apollo i Marsjasz, Danae
-
Leonidas w Termopilach, Porwanie Sabinek, Przysięga Horacjuszy - Jacques Louis David
-
Wenus i Amor - Lucas Cranach Starszy
-
Piero di Cosimo - Satyr opłakujący nimfę
-
Narcyz i Echo - Johann William Waterhouse
-
Apollo i Artemida zabijają dzieci Niobe - Anicet-Charles-Gabriel Lemonn
-
Walka Heraklesa z Lwem Nemejskim - Francisco de Zurbará
-
Laokoon - El Greco
-
Hezjod i muza, Orfeusz, Prometeusz, Europa i byk, Diomedes pożerany przez własne konie - Gustave Moreau
-
Tantal - Gioacchino Assereto
-
Venus - Dante Gabriel Rosetti
-
Edyp i Antygona - Antoni Brodowski
Nawiązania w rzeźbie do starożytności
-
Amor i Psyche, Trzy gracje - Antonio Canova
-
Ganymed z orłem, Adonis - Bertel Thorvaldsen
Nawiązania w filmie do starożytności
-
Król Edyp i Medea - reż. P. P. Pasolini
-
Troja - reż. W. Petersen
-
300 - reż. Zack Snyder
-
Aleksander - reż. Oliver Stone
Nawiązania w muzyce do starożytności
-
Orfeusz - Prometeusz (poematy symfoniczne) - Ferenc Liszt
-
Orfeusz (opera) - Claudio Monteverdi
-
Prometeusz (balet) - Ludwig van Beethoven
-
Elektra - Ariadna na Naxos (opery) - Ryszard Strauss